وضعیت خراسان در زمان ساسانیان
![]()
وضعیت خراسان در زمان ساسانیان
خراسان بزرگ قبل از ورود آریایی ها سرزمین ترکان سکا و هون ها بود و پس از وارد شدن آریایی ها نیز باز هم قدرت خود را با ترک های داهه (آشکانیان) حفظ کرد.
ترکان اشکانی تلاش بسیاری برای بهبودی خراسان انجام دادند، اما پس از حمله ساسانیان تمام این تلاش ها به نابودی کشیده شد.
وضعیت خراسان در زمان ساسانیان با تمام مناطق دیگر ایران تفاوت داشت. در خراسان ترک های اغوز حکومت می کردند و مناطق مرزی با حکومت ساسانی داشتند، به گونه ای که از سوی شمال غرب به گرگان ختم میشد و از سمت جنوب تا نزدیکی سبزوار و توس می رسید. (1)
اشکانیان قومی تورک و تورکمنی و الاصيل بودند و ما ترک ها و ترکمن های خراسان پرچم دار این حکومت بزرگ هستیم.
اشکانیان ترک بودند و هزاران مدرک و نشانه بر این ادعا وجود دارد :
1-اشکانیان زبانشان پهلوی بود این زبان امروزه توسط هفت کشور تورک نشین استفاده می شود و زبان امروزی خود ترکمن ها می باشد. مثال : چ در زبان پهلوی اشکانی اینگونه بوده است : ç امروزه این چ در زبان تمام ترک های جهان وجود دارد. اما این چ نه در هخامنشیان و نه در ساسانیان بوده است.
2-حکومت اشکانیان به مناطق " ماد " تورکی الاصل خود مختاری داده بود.
3-ساسانیان به محض اینکه به حکومت رسیدند سریعا هر بنا و هر چیزی که به اشکانیان مربوط بود را از بین بدند.
صد دروازه که یکی از پایتخت های اشکانیان بوده است امروزه در میان سمنان و شاهرود قرار دارد که روستاهای کوچک تورک نشین در اطراف آن قرار دارد-
اگر امروزه به پایتخت کشور تورکمنستان نگاه کنید نام آن عشق آباد است که در زبان تورکی می شود آشق آباد و به زبان خود تورکمن ها می شود آشک آباد. آن حکومت اشکانیان نبود بلکه آشکانیان بود و به نام عاشقان معروف بود تنها حکومت باستانی ایران که سر تاسر شادی و سرور بوده است و هیچ کشت و کشتاری وجود نداشته است چون این نماد ترک هاست که صلح را بیشتر می پسندند تا جنگ.
طبق تحقیقات هومئل زبانه ای ایلام و سومئر از یك پایه و جزو زبان های اورال- آلتایی (التصاقی) میباشد. زبان های هوری و لولوبی نیز نه، تحلیلی و نه هجایی بوده، بلكه آنهانیز جزو زبان های التصاقی میباشند. (2) همچنین طبق نظریه ماراك دئمیكین (آكادئمیكین) زبان كاسسیها، ایلامیها، قوتتیها، مادها و مانناها نیز التصاقی بود.(3)
زبان های قوتتیها، لولوبیها همانند بوده و با زبان های اورارتوها و هوریها خویشاوند میباشند. (4)
همچنین اپرت باستان شناس فرانسوی نیز بر تركی (التصاقی) آلتایی بودن زبان مادها اشاره میكند. در جایی دیگر دیاكونوف مینویسد زبان اشكانیان نیز همانند زبان مادها و از خانوادة زبان های التصاقی بوده ( 5 ) كه در صورت مقایسه تحقیقات اپرت و دیاكونوف میتوان به ترك بودن اشكانیان نیز پی برد. بدین ترتیب است كه از 7000 سال تا 2500 سال قبل یعنی مدت 4500 سال به طور مطلق در منطقه جغرافیایی آذربایجان تنها و تنها اقوام التصاقی زبان (ترك) زندگی و حكومت كردهاند. همچنین اگر تاریخ بعد از 2500 سال قبل از میلاد را بررسی كنیم باز آذربایجان در بیشتر مقاطع تاریخی مستقل از حكومتهای دیگر منطقه بوده، به طوریكه در زمان هخامنشیان آذربایجان در مقابل آریایی ها سرفرود نیاورده و تا سرنگونی این حكومت، تمام فرهنگ ها و آداب و سنن و زبان خود را حفظ كرده، همچنین در تایید گفتة بالا میتوان به كشته شدن كورش، شاه هخامنشیان توسط ملكه آذربایجان (تومروس) اشاره كرد.(6)
در زمان سلوكیان نیز كل آذربایجان مستقل از حكومت سلوكیان بوده و اسكندر نتوانست آذربایجان را به تصرف درآورد. (7) و در این مورد استرابو جغرافیدان یونانی مینویسد: در زمان حمله اسكندر، سرداری بنام آتوروپات آذربایجان را از چنگ اندازی اسكــندر محفوظ نگهداشت. (8 )
در زمان ساسانیان نیز آذربایجان مستقل بوده و حتی بعد از شاپور دوم، ساسانیان با هیتیها (هیاطله) پیمان اتحاد بستند تا در شمالغرب با روم بجنگد. بعد از اسلام نیز تركان اغوز كه شمشیر اسلام نامیده میشدهاند، در آذربایجان حكومت قدرتمندی بنا كرده و با ملازگرد مبارزه كرده و توسط آلپ ارسلان ضربه سنگینی به آنها واردآوردند. بعد از اغوزها نیز حكومت هایی كه در آذربایجان و گاهی در مناطقی از ایران حكومت میكردهاند. از جمله غزنویان، سلجوقیان، خوارزمشاهیان،اتابكیان، تاتارها، آققویونلوها، قرهقویونلوها، صفویان، افشاریان و قاجارها تماماً ترك زبان (التصاقی) میباشند.
جهت تكميل اين مقاله، لينك زير را ببينيد : اينجا
منابع :
1- طبری, محمد بن جریر,تاریخ طبری, ج2, ص 622-630-647
2- تاریخ ماد – دیاكونوف صفحه 101 .
3 – تاریخ دیرین تركان ایران – پروفسور دكتر زهتابی صفحه254 .
4– تاریخ ماد – دیاكونوف صفحه 99 – و تاریخ دیرین تركان ایران صفحه 95 .
5 – اشكانیان – دیاكونوف، ترجمه كشاورز صفحه 116 .
6 – ایران باستان – پیرنیا جلد یك صفحه 452 – 449 و تاریخ دیرین تركان ایران – صفحه 637 .
7– اشكانیان – دیاكونوف صفحه 8 .
8 – تاریخ ارومیه – احمد كاویانپور ص 55 – 54 .
9- سايت ترك هاي خراسان
1) من اسماعیل سالاریان صاحب این وبلاگ 7 کتاب چاپ شده ام 1-تمثیل و مثل 2- ناغیلار بوقچاسی 3- مثنوی یوسف و زلیخا به ترکی خراسانی 4- نگاهی به ادبیات ترکان خراسان 5- نگاهی به فرهنگ ترکان خراسان هست 6 -ترکی خراسان و قواعد آن و چند کتاب در زمینه زبان، ادبیات و فرهنگ ترکان خراسان آماده نموده ام که هنوز چاپ و نشر نشده اند.