معنی ترکی شهر های آزربایجان بخش 1 :

1-تبریز

ریشه ترکی نام تبریز :

در اساطیر ترک از کوه هایی با نام TOROS توروس یاد شده است که در کتیبه های باستانی پروترک ها به عنوان محل اولیه زندگی انسان آمده است.نام  TOROS توروس  به شکل های دیگری مثل TAVERUS تاو ار اوس نیز ذکر شده است.در منایع غربی این نام به شکل TAURUS ذکر شده که به معنی صورت فلکی ثور می باشد که براساس منابع یونانی محل زایش خورشید است.

در بیشتر منابع از جمله منابع ترکی و ارمنی و یونانی نام تبریز در ابتدا بصورت تاوریس - توریس- دارویژ بوده است که تطابق کامل با نام ترکی TAVERUS دارد.

ریشه نام تبریز(تاو ار اوس) در ترکی بشکل زیر است:

TAVERUS

TAV در ترکی باستان و در ترکی شرقی همان کلمه داغDAĞ (کوه) در ترکی غربی و آذربایجانی است.

ER به شکل فعلی از فعل اریشمکerişme یعنی متصل شدن و رسیدن گرفته شده است

US در ترکی به معنی بالا و آسمان می باشد

آسمان از ریشه آسماق میباشد))

پس نام تبریز به طور کلی به معنی کوه هایی که به آسمان متصل میشوند است.

2-مراغه❌ ماراغا✅

ترک ها این شهر رو با نام ماراغا صدا میزنند

ماراغ یا ماراق در ترکی به معنای عاطفه و علاقه میباشد

و در معانی مختلف در معنای جالب هم بکار میرود که اصطلاح ماراقلی به  معنی جالب میباشد

ماراغ-ماراق = علاقه - عاطفه

ا = پسوند ترکی(دلما)

الف : شهری که دارای عاطفه میباشد

ماراغ - ماراق = جلب کننده

ا = پسوند ترکی

ب :شهری که جالب و جلب کننده میباشد

3-مرند❌ مرت (مارات )

در تؤرکی مار به معنای بزرگ و قوی است و آت به اسب گویند،مارآت یعنی اسب بزرگ

به گفته موسسه روستاشناسی ایران در حد احتمال مرند مرکز مواصلات چاپار خانه های ایپک یولی(جاده ابریشم) بوده و روستای یام و شهر یامچی در مرند مؤید این گفته است.

باز هم پان عیرانیست های نژاد پرست با تغییر حرف (ت) به (ند) جعل  تاریخی بر علیه ملت تورک آزربایجان انجام دادند

4-میانه❌ میانا✅

برخلاف تصور بعضیها، «مییانا» یا «میانه» از نظر لغوی یک کلمه ترکی مرکب و بمعنای وسط و مرکز میباشد که با کلمات ترکی «اورتا» ، «آرا» و «گؤبک» نیز مترادف است. این واژه از ترکیب کلمات و حروف "می + یان + ا " تشکیل شده است:

می/ بی => بدون، دور از، عاری از، پیشوند نفی نمودن.

یان => طرف، ور، سمت، سو، پهلو، کنار، کناره، جناح.

ـا / ـه => ۱) به، پسوند ارتباطی و حرف ربط. ۲) الف : پسوند عربی "ـه" برای مکان، مثل: ترکیه، روسیه، قونیه، اورمیه و...

ب : پسوند وجود (ا) به معنای شده ..دلما...

همانگونه که مشاهده میشود بخش اصلی کلمه و بعبارتی ریشه این کلمه ترکیبی، واژه «یان» میباشد که یک کلمه اصیل ترکی با معانی که در بالا گفته شد، است که با افزودن پیشوند نفی «بی/می» به اول آن، تشکیل واژه مرکب «میان/ بی یان» بمعنای نه این طرف و نه آن طرف که در تضاد با "اویان-بویان" (آنطرف-اینطرف) نیز میباشد را داده است؛ همچنین پسوند ترکی  (ا)به آخر آن اضافه شده و کلمه مرکب «میانا» را ساخته است.

نمونه های دیگری از ترکیب واژه ترکی "یان" : یانلئ/ بایان(=لبه دار) ، یانلیق(=کناره) ، یان اۆزۆ(=سطح بیرونی) ، یان بؤۆر(=دور و بر) ، یان یانـا / یان بایان (=کنار هم)، یان دورماق(=کنار ایستادن) ، پایان (=سمت انتها) و ..

اما درخصوص پیشوند نفی «بی» که به «می» تغییر یافته، میشود با مطالعه اتیمولوژی به نتایج مهمی رسید. اگر دقت کنیم می بینیم که هنوز در تورکیه امروزی که دارای زبان تورکی قدیم (اسکی تورکجه) است بجای حرف "م" حرف "ب" بکار می رود. برای مثال "بین" به معنای "هزار" هم اکنون در زبان تورکی آزربایجان بصورت "مین" خوانده می شود یا مثال دیگر "بن" بجای "من" بکار می رود. لذا پیشوند "بی" نیز میتواند در تبعیت از این قاعده در آزربایجان امروزی بصورت "می" بکار رفته باشد.