نماد درخت كاج در ادبيات ترکی به يك سنمبل عرفاني غنايي اشاره دارد.

شمايل سه مرد در روي جلد كتاب تمثیل و مثل ترکی خراسانی مينياتور مكتب هرات هست كه در زمان گوركانيان خلق شده هست و در اصل غناي فرهنگي منطقه ي خراسان بزرگ را تداعي مي كند.

اما قصر خورشيد در روی جلد نشانگر معروفترين جاذبه ديدنی کلات نادری است. اين قصر از ۶۵ برش سنگی ساخته شده و دارای سه طبقه زيرزمين همکف و بالا است. گچبري ها و طلاکاري های فراوانی در درون قصر ديده می‌شود.

این نماد یاد آور کتيبه نادری در دربند که  يکی از ورودي های کلات است بر روی سنگ نوشته شده است نیز می باشد. بيست و چهار بيت ترکی اين کتيبه در رثای نادر فرزند شمشير است و بزبان ترکی خراسانی درگزی است و در اصل غناي فرهنگي خراسان را تداعي مي كند.

ﺍﯾﻦ ﺳﻨﮓ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﺭﻛﻰ ﻣﻌﺮﻭﻑ ﺑﻪ ﻛﺘﯿﺒﻪ ﻧﺎﺩﺭﻯ ﺩﺭ ﻣﺪﺧﻞ ﺩﺭ ﺑﻨﺪ ﺍﺭﻏﻮﻥ ﺷﺎﻩ ﺩﺭ ﻛﻼﺕ ﻧﺎﺩﺭﻯ ﻣﻠﻚ ﭘﺪﺭﻯ ﻧﺎﺩﺭ ‏(ﺩﺭﻩ ﮔﺰ ﺧﺮﺍﺳﺎﻥ ‏) ﭘﯿﺶ ﺍﺯ ﺁﺑﺎﺩﯼ ﺩﺭﺑﻨﺪ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺭﺩ .ﺍﺷﻌﺎﺭ ﺑﻪ ﺧﻂ ﺗﺮﻛﻰ - ﻋﺮﺑﯽ ﺑﻪ ۱۱۵۵ -۱۱۵۷ ﺑﺮ ﺭﻭﻯ ﺻﺨﺮﻩ ﺑﺰﺭﮔﻰ ﺣﻚ ﺷﺪﻩ و ﺩﺍﺭﺍﯼ ۲۴ ﺑﯿﺖ ﺷﻌﺮ ﺗﺭﻛﯽﺍﺳﺖ  و ارزش تارخی فراوانی دارد و نادر در بیتی در این کتیبه به اصل و نسب ترکی خود اشاره کرده است

 نیسبه‌ت ایله شره‌ف-و فخر-ی اوجاق-ی تئیمور

حسه‌ب ایله به جهان٬ شاه-ی شهاندیر مشهور

ترجمه : نسبش را بدان که از دودمان امیر تیمور است - حسب و منزلت این ایل و شاه شاهان در جهان مشهور است.

 

منبع : کتاب مثل های ترکی خراسانی، نوشته اسماعیل سالاریان چاپ اول 1395

 

توضیخ : جهت تهیه کتاب " تمثیل و مثل ترکی خراسانی" می توانید از لینک آدرس های زیر استفاده نمایید :

 


http://salariyan.blogfa.com/post-7185.aspx

 

 salariyan@yahoo.com

 

تلفن پیامک و تلگرام : 09159766066