یادیمدا دیر بیرگون ، گون باتان چاغی هاوا چوخ سویوخ ائیدی
بیر قريشمار (قشمار) بزیم کوچه میزده کاری سسلی یردی:
"کهنه قالی آلیرام"
"هرکهنه زادا یاخشی پول وریم"
" گؤیره کاسا، کوزا آلیرام"
"ایر هئچ زاد یوخدور بوش کوزه آلیرام"
فراخوان پیشنهاد الفبای ترکی خراسانی
از دیربازبرای نگارش زبان تورکی خوراسانی همانند دیگر لهجه ها از الفبای عربی (فارسی) استفاده می شود و خوانندگان آنها نیز تورک هستند.
متأسفانه به خاطرعدم آموزش رسمی زبان تورکی خوراسانی، این زبان دارای الفبا و آئین نگارش و دستور (گرامر) مصوب و مدون نیست. همین امر باعث شده است که عده ای به تقلید ازادبیات کشورهای تورک روشی را پیش گیرند و عده ای هم به اجتهاد خود آئینی برگزینند و حتی عده ای نیز با بکاری بردن الفباهایی ازقبیل کردی و عربی و باعلائم اعراب گذاری و استفاده از الفبای انگلیسی و لاتین و ...برای نمایش تلفظ صحیح کلمات تورکی اقدام به نگارش زبان تورکی خوراسانی نمایند ( بطورکلی هرکسی راه خود را پیش می گیرد ) و این باعث پراکندگی شده و سردرگمی خواننده را بدنبال دارد.
لذا به پیشنهاد بسیاری از زبانشناسان و فرهیختگان اقدام به تحقیق و بررسی و بازخوانی صداها و کلمات تورکی خوراسانی نموده ایم که نتایج به مرور منتشر و درنهایت الفبای مشترک و آئین نگارش و دستور(گرامر) زبان تورکی خوراسانی پیشنهاد خواهد شد.
از تمام زبان شناسان و فرهیختگان و بزرگواران استدعا داریم با ارسال مقالات و نقطه نظرات و دراختیار گذاشتن منابع لازم مارا دراین امر علمی – تحقیقی و کاربردی راهنمایی و یاری نمایند.
شعر: ارسلان میرزایی
تصوير: سپيده كريمي فرد
اوشـاقــلار آی اوشـاقـــلار
گلينـگ تـا بئل باغــلاياگ
اؤزگه ديلي دؤشونده
تـورکـی ديلـی سـاخلاياگ
گؤزللیکده مثلدی
آینا کیمی قلبی وار
دریا کیمی صبری وار
سحر ایشه گئدنده
باشماقلارین گئینده
خشلیگیمی آلارام
اؤزوم یولا سالارام
سو سپه رم دالینجا
یول گؤزله رم گلینجه
علی محمدبیانی
سئوگیلیم،عشق اولماسا،وارلیق بوتون افسانه دیر
عشقیــده ن محــروم اولان،انسـانلیغــا بیگــانه دیر
سئـوگی دیـر،یالنیــز محببتــدیر حیــاتین جـوهــری
بیر کونـول کی عشق ذوقین دویماسا،غمخــانه دیر
من اسیــر عشقییــم،اوز خـالقیمین،اوز یـوردومــــون
سئــومــه یـن اوز خالقینی،اوز یـوردونــو دیوانـه دیــر
قوی وطن داییم ایشیقلانسین،گوزه ل بیر شمع تک
کونلوم!اول شمعین ضییاسین سیر ائده ن پروانه دیر
نـازنیــن!رعنـــــا گـوزللــردیــر،بـاخیـرسـان هـر یـانــا
بس بو تورپــاق اینــدی بیر جنت دگیــل،آیـا نـه دیـر؟!
اولکـه میـزده گور نه لــر وار،باشقــا بیر عالـم ده ییک
هـر چیچک بیـر نـازنیــن!هر غنچـه بیــر جـانـانـه دیــر
"واحید" - م من،سئوگیلیم،منده ن خیانت گورمه سن
شاعیــره م،عشقیم ده اوز قلبیـم کیمی مـردانــه دیــر
شاعر: علی آقا واحيد
مقدمه : با توجه به قدرت زبان ترکی و قاعده مند بودن آن زبان انگلیسی کلمات زیادی را از ترکی گرفته است ختی طبق تحقیقاتی که انجام شده برخی زبانشناسان معتقدند که انگلیسی در اصل همان ترکی بوده اما با مرور زمان و هجوم لغات از سایر زبانها به شکل امروزی درآمده است البته مستندی نیز در این رابطه از شبکه ۴ نیز پخش شد.
توضیح : عکس تزیینی است
ائریین تورکلردن بیر اؤرنک (یک نمونه از ترکهاي ...)
هارالی سیز خانیم (اهل کجا هستید خانم)؟
"من تهرونی هستم و ترکی نمی دانم."
مرحوم حاجقربان سلیمانی زرین پنجهترین نوازنده موسیقی خراسان
مقدمه : موسیقی خراسان بزرگ به دو قسمت تقسیم می شود : موسیقی شمال خراسان و موسیقی شرق خراسان .
موسیقی شمال خراسان که دربرگیرنده شهرهای بجنورد، اسفراین، درگز، قوچان، و شیروان است، موسیقی شرق خراسان شامل شهرهای تربت جام ، خواف و تایباد و کاشمر و ... است
غذاي هاي سنتي و محلي ترکان گریوان
مقدمه : گریوان دربخش مرکزی شهرستان بجنورد در استان خراسان شمالی قرار دارد .
آب و هوای مساعد و خاک مرغوب این منطقه، آمادگی پرورش انواع مواد خوراکی طبیعی شامل : انواع میوه ها ـ صیفی جات ـ حبوبات و سبزیجات را دارد، وفور نعمت و حسن سلیقه کدبانوهای ترک آن باعث طبخ خوراکیهای لذیذ سنتی در گذشته های نه چندان دور شده است.
دراین پست غذاهای سنتی ترکان گریوان را که رو به فراموشی هستند برمبنای تجربات و تحقیات خود نگارش و بازخوانی کرده ایم امید است مورد پسند قرارگیرد.
نادر شاه افشار ، ناپلئون ترکان
مقدمه : نادرقلی ملقب به تهماسب قلی خان و نادر شاه از ایل ترکان افشار خراسان بود که به پادشاهی ایران رسید و بنیانگذار دودمان افشاریه شد. او دوازده سال (از ۱۱۱۴ تا ۱۱۲۶) بر ایران حکومت کرد. پایتخت وی شهر مشهد بود. او از مشهورترین پادشاهان ترک ایران پس از اسلام است که سر کوب افغان ها و بیرون راندن عثمانی و روسیه از ایران و تجدید استقلال این کشور و نیز فتح هندوستان و ترکستان و جنگهای پیرزومندانه او، اسباب شهرتش گشته است. به او در اروپا لقب «آخرین جهانگشای شرق» و «ناپلئون ترک ایران» دادهاند.
رمضان، ای ماه خوب خدا،صدای پای تو درکوچه ها پیچید و هزاران پنجره نجیب زمینی ازعطر آسمانیت سرشار شدند. نبض زندگی تندتر تپید و ثانیه ها سرآسیمه به احترام آمدنت یک دقیقه سکوت کردند.
صدای پای آمدنت،عطرعبودیت را با رایحه شب بوهای سحری آشتی داد و کبوتران احساس مأذنه ها را در صمیمیتی ابدی به پرواز وا داشت .
ای ماه خوب خدا، چقدر بی تو ، زندگی یمان سرد است و خون گرم حیات درکالبد خسته یمان جاری نیست ! و چقدر بی حضورتو آسمان دلهایمان میل به تیرگی دارد و زنگار آیینه هایمان ،دست نخورده باقی می ماند!
مقدمه :درپست" بازخوانی کلمات تورکی رو به فراموشی(1)" گفتیم که زبان تورکی به تنهایی ازنظرکلمات، پایه و اساس بسیار نیرومندی دارد ولی با سهل انگاری، رو به فراموشی هستند. لذا برآن شدیم درچند پست با کمک شما دوستان کلمات و مثل ها و اصطلاحات اصیل تورکی که رو به فراموشی هستند را دوباره باز خوانی و زنده نمائیم تا شاید خدمتی کوچک در احیائ و بروز رسانی زبان مادری خود نماییم. لذا درنگارش این پست ازکامنت های خوانندگان و مرجعین محترم درپستهای گذشته بصورت نقل قول، استفاده فراوانی کرده ایم، امیداست مورد پسند و استفاده قرارگیرد.
مقدمه : زبان تورکی به تنهایی ازنظر کلمات، پایه و اساس بسیار نیرومندی دارد. اما با سهل انگاری، رو به فراموشی هستند. ازطرفی مدت هاست موضوع مرگ تدریجی زبان و فرهنگ، آداب و رسوم تورکان ایران ما را رنج می دهد. و این مطلب برایمان قابل درک نیست که مانمی توانیم یک ارتباط ساده مکتوب با هم داشته باشیم. لذا برآن شدیم دراین پست با کمک شما دوستان کلمات و مثل ها اصیل تورکی که به فراموشی سپرده شده اند را دوباره باز خوانی و زنده نمائیم و آن را به نسل های جدید انتقال دهیم، شاید خدمتی کوچک باشد ولی بسیار ارزنده خواهد بود. انشاء الله. لذا در این پست کلمات بسیار زیبایی که رو به فراموشی هستند را بازخوانی می کنیم تا ملکه ذهنمان شود تا ترکی را آنگونه که سزاست صحبت کنیم و برای زیبایی گفتارمان درمحاورات روزمره استفاده کنیم.
درنگارش این پست از کامنت های خوانندگان و مرجعین محترم این وبلاگ در پستهای قبلی درطول مدت یکسال گذشته استفاده فراوانی کرده ایم، امیداست مورد پسند و استفاده قرارگیرد. ازدوستانی که دراین زمینه تخصص کافی دارند خواهشمنداست دراین راستا ما را یاری نمایند.
1) من اسماعیل سالاریان صاحب این وبلاگ 7 کتاب چاپ شده ام 1-تمثیل و مثل 2- ناغیلار بوقچاسی 3- مثنوی یوسف و زلیخا به ترکی خراسانی 4- نگاهی به ادبیات ترکان خراسان 5- نگاهی به فرهنگ ترکان خراسان هست 6 -ترکی خراسان و قواعد آن و چند کتاب در زمینه زبان، ادبیات و فرهنگ ترکان خراسان آماده نموده ام که هنوز چاپ و نشر نشده اند.